"Yataktan Kalkamıyorsanız ve Gün İçinde Dikkatiniz Dağılıyorsa…"

Kilo vermek, uyku pozisyonunun deÄŸiÅŸtirilmesi, alkol ve sigaranın bırakılması gibi önlemlerle horlama önlenebiliyor. Ancak yaÅŸanan sorun basit bir horlama deÄŸil de nefes kesilmesiyle kendini belli eden uyku apnesi ise, uykuda solunum yollarının açık kalmasını saÄŸlayan ağıziçi aygıtlar, pozitif basınç veren solunum cihazları ya da cerrahi tedaviler uygulanabiliyor. Memorial AtaÅŸehir Hastanesi Göğüs Hastalıkları Bölümü’nden Uz. Dr. Yelda Turgut Çelen, horlama ve uyku apnesi hakkında bilgi verdi. 

Neden horladığınızı biliyor musunuz

Horlama, üst solunum yollarında yaÅŸanan hava yolu darlığında yumuÅŸak damağın hava geçerken titremesi sonucu oluÅŸmaktadır. Horlama bir hastalık deÄŸil altta yatan farklı hastalıkların iÅŸareti olabilmektedir. Horlamanın birçok nedeni olabilir.   

•Aşırı kilo horlamaya neden olabilmektedir. 

•Soluk borusunu, üst solunum yolunu tıkayan, daraltan geçiÅŸi azaltan herhangi bir anatomik darlık veya hastalık horlamaya neden olabilir. 

•Çenede veya üst damakta yaÅŸanan ÅŸekil bozuklukları horlamaya zemin hazırlayabilir. 

•Hamilelikte üst solunum yolu ödeme baÄŸlı daraldığı ve mukozalar ÅŸiÅŸtiÄŸi için horlamalar artabilmektedir.  

•Alkol kullanımı solunum kaslarını gevÅŸettiÄŸi için horlama görülebilmektedir. 

•YoÄŸun sigara içildiÄŸinde, üst solunum yollarında inflamasyon (mikrobik olmayan iltihaplar) ve daralma olduÄŸu zaman horlamalar daha sık görülmektedir.  

•Rahat uyumak için kullanılan uyku ilaçları da horlamayı tetikleyebilmektedir .

•Küçük dil ve yumuÅŸak damak ÅŸiÅŸmesi de horlama nedenleri arasındadır. 

•Özellikle çocuklarda bademciklerin ve geniz etinin şişmesi-büyümesi horlamaya ve uyku apnesine yol açabilmektedir.

Horlamayla birlikte nefesiniz de kesilebilir

Horlama hava yolunun daralmasının sonucu, uyku apnesi ise hava yolunun tamamen tıkanması ve nefesin durmasıdır. Uyku sırasında solunum kaslarının gevÅŸemesi, yatay pozisyona geçiÅŸ, vücut ve beynin aynı anda dinlenmeye geçmesi gibi nedenlerle her insanın uyku sırasında nefes durması gerçekleÅŸebilir. Uyku sırasında nefesin saatte 5 kereye kadar durması normal kabul edilebilmektedir. Ancak saatte 5'in üzerinde nefes kesilmesi yaÅŸanıyorsa uyku apnesi patolojik bir hal alarak vücuda zarar vermektedir. Uyku apnesinin teÅŸhisi ise uyku laboratuvarlarında yapılan nefes, kalp ritmi, beyin dalgaları, uyku kalitesi gibi parametreler incelenerek konulmaktadır. 

Bu belirtilere dikkat edin

Hastalar uykularında kendi horlamalarını veya nefeslerinin kesildiÄŸini hissetmeyebilir. Genellikle partnerlerinin horluyor ya da nefesi kesiliyor ÅŸikayeti üzerine doktora baÅŸvurulmaktadır. Horlama ya da uyku apnesi olan kiÅŸiler gün içinde bazı ÅŸikayetler yaÅŸayabilmektedir; 

•Sabah boğaz ağrısı (ağızın açık uyunması nedeniyle)

•Yataktan kalkamamak ve gün içinde yorgun hissetmek

•Gün içinde uyku hali

•BaÅŸ aÄŸrısı (Uykuda alınan oksijen seviyesi azaldığı için özellikle sabahları baÅŸ aÄŸrısı yaÅŸanabilir. 

•Tansiyon yüksekliği ve özellikle ilaç kullanımına rağmen tansiyonun kontrol altına alınamaması.

•İlaçlara rağmen kontrol altına alınamayan diyabet(şeker hastalığı)

•Metabolizma yavaşladığı için kilo almak

•Erkeklerde cinsel fonksiyon bozukluğu

•Trafik kazaları veya ışıklarda uykuya dalmaya kadar varabilen konsantrasyon bozukluÄŸu. Çocuklarda bu durum okul baÅŸarısızlığı olarak yansıyabilmektedir. 

•Bazen ani bayılmaların nedeni horlama ya da uyku apnesine baÄŸlı geliÅŸebilmektedir. 

Tedavi uyku apnesinin derecesine göre değişiyor

Uyku apnesi olan kiÅŸilerin derecesini belirlemek tedavi için önemlidir. Saatte 5-15 arası nefes kesilmesi hafif, 15-30 arası orta, 30 üstü ise ağır uyku apnesi olarak sınıflandırılır. Ağır uyku apnesi olan hastalarda genellikle cpap denilen solunum cihazı tedavisi uygulanmaktadır. Hafif ve orta seviye uyku apnesi olanlarda ise uyku pozisyonunu deÄŸiÅŸtirmek, çenenin öne çekilmesini saÄŸlayan aparatlar ya da anatomik darlık durumunda cerrahi tedaviler tercih edilebilmektedir. Uygulanan tedavilerle uyku apnesi kontrol altına alınabilmekte ve yaÅŸanan ÅŸikayetler giderilebilmektedir. 

Uyku apnesinin olmayıp sadece horlamanın yaÅŸandığı durumlarda ise farklı yöntemlerle horlama giderilebilmektedir. 

Horlamayı gidermek için, 

Yatış pozisyonunu deÄŸiÅŸtirmek gibi basit bir yöntem bile horlamayı geçirebilmektedir. Bunun için yan yatış yastıkları gibi aparatlar kullanılabilmektedir. 

•Çeneyi öne çeken aparatlar 

•Alkol ve sigaranın bırakılması

•Kilo vermek

•Uyku ilacı ya da üst solunum yollarında ödem yapan ilaçların kesilmesi

•Uyku hijyenine dikkat etmek horlamayı giderebilmektedir.

Giriş: 23 Mayıs 2023 | Güncelleme: 23 Mayıs 2023 | Okunma: 319

Kaynak: Memorial Ä°letiÅŸim